Evusheld (AZD7442) – połączenie długo działających przeciwciał dopuszczone do obrotu w ramach „Emergency Use Authorization” w USA w profilaktyce przedekspozycyjnej COVID19

Preparat Evusheld firmy AstraZeneca (tiksagewimab i cilgawimab) - połączenie długo działających przeciwciał (LAAB) - został zatwierdzony do stosowania w ramach EUA w USA w profilaktyce przedekspozycyjnej (zapobiegania) COVID-19, a jego pierwsze dawki mają być dostępne już wkrótce.

Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) wydała pozwolenie w trybie EUA na stosowanie preparatu Evusheld u osób dorosłych i młodzieży (w wieku 12 lat i starszych, o masie ciała co najmniej 40 kg), z umiarkowanym do ciężkiego upośledzeniem odporności spowodowanym występowaniem chorób współistniejących lub przyjmowaniem leków immunosupresyjnych, ponieważ osoby te mogą nie uzyskać odpowiedniej odpowiedzi immunologicznej na szczepienie przeciwko COVID-19, a także u osób, u których szczepienie przeciwko COVID-19 nie jest zalecane. U osób otrzymujących preparat nie powinno aktualnie występować zakażenie ani nie powinny one w ostatnim czasie być narażone na kontakt z osobą zakażoną wirusem SARS-CoV-2. 

Miliony osób w USA i na całym świecie wciąż są poważnie zagrożone zachorowaniem na COVID‑19, ponieważ ich układ odpornościowy nie generuje wystarczającej odpowiedzi immunologicznej, nawet po otrzymaniu wszystkich zalecanych dawek szczepionki. Cieszę się, że mogę zaoferować moim pacjentom Evusheld jako łatwą do stosowania nową opcję leczenia, zapewniającą długotrwałą ochronę, która może pomóc im wrócić do normalnego życia – powiedział Dr Myron J. Levin, profesor pediatrii i medycyny ze Szkoły Medycznej Uniwersytetu Colorado w USA i główny badacz w badaniu PROVENT.

Evusheld jest połączeniem dwóch długo działających przeciwciał monoklonalnych i jest to jedyna terapia przeciwciałami dopuszczona w USA do stosowania w profilaktyce przedekspozycyjnej przeciwko COVID‑19 oraz jedyne przeciwciało przeciwko COVID‑19 podawane w dawce domięśniowej (150 mg tiksagewimabu i 150 mg cilgawimabu).

Uważa się, że około 2% światowej populacji stanowi grupę zwiększonego ryzyka wystąpienia niedostatecznej odpowiedzi na szczepionkę przeciwko COVID‑191,2. Są to między innymi osoby z nowotworami krwi lub innymi nowotworami leczonymi chemioterapią, pacjenci dializowani, a także osoby przyjmujące leki po przeszczepieniu narządów lub leki immunosupresyjne w przypadku schorzeń takich jak stwardnienie rozsiane i reumatoidalne zapalenie stawów3-7.

Dane, które były podstawą do zatwierdzenia produktu Evusheld, pochodzą z trwającego badania fazy III PROVENT, które wykazało istotne statystyczną redukcję ryzyka wystąpienia objawowej choroby COVID‑19 w porównaniu z placebo (77% w analizie podstawowej, 83% w analizie po okresie sześciu miesięcy), przy czym ochrona przed wirusem utrzymywała się przez co najmniej sześć miesięcy. Konieczna jest dalsza obserwacja w celu ustalenia pełnego czasu trwania ochrony zapewnianej przez produkt Evusheld. Dane z badania fazy III STORM CHASER dotyczące profilaktyki post-ekspozycyjnej oraz z badania fazy I produktu Evusheld również przemawiały za dopuszczeniem tego leku w procedurze EUA. Evusheld był dobrze tolerowany w badaniach.

 

Evusheld a warianty wirusa SARS‑CoV‑2:

Trwają dalsze badania mające na celu uzyskanie informacji na temat wpływu nowego wariantu Omicron (B.1.1.529) na skuteczność produktu Evusheld10,11.  W dotychczas przeprowadzonych badaniach przedklinicznych wykazano, że substytucje aminokwasów charakteryzujące wariant Omicron i znajdujące się w obrębie miejsca wiązania Evusheld nie wpływają na zdolność Evusheld do neutralizacji wirusa10,11. Wyniki badań in vitro wskazują na to, że Evusheld neutralizuje inne ostatnio pojawiające się warianty wirusa SARS‑CoV‑2, w tym warianty Delta i Mu10.

Produkt Evusheld jest opracowywany przy wsparciu rządu USA, w tym funduszy federalnych z Departamentu Zdrowia i Opieki Społecznej; Biura Asystenta Sekretarza ds. Gotowości i Reagowania; Instytutu Zaawansowanych Badań Biomedycznych i Rozwoju we współpracy z Departamentem Obrony; Biura Wykonawczego Wspólnego Programu ds. Bezpieczeństwa Chemicznego, Biologicznego, Radiologicznego i Jądrowego, w ramach kontraktu nr W911QY-21-9-0001.

Firma AstraZeneca zgodziła się przekazać rządowi USA 700 000 dawek produktu Evusheld. Te pierwsze dawki Evusheld będą dostępne nieodpłatnie dla kwalifikujących się pacjentów w ramach programu finansowanego przez rząd, który będzie współpracował z poszczególnymi stanami w celu zapewnienia dostępu do leku osobom spełniającym kryteria kwalifikacji.

Firma AstraZeneca jest w trakcie składania wniosków na całym świecie o pozwolenie na potencjalne stosowanie w sytuacjach wyjątkowych bądź o warunkowe zatwierdzenie produktu Evusheld do stosowania zarówno w profilaktyce, jak i leczeniu COVID‑19.

 

Evusheld:

Evusheld, wcześniej znany pod nazwą AZD7442, jest połączeniem dwóch przeciwciał LAAB – tiksagewimabu (AZD8895) i cilgawimabu (AZD1061) – opracowanych w oparciu o neutraliuzujące przeciwciała pochodzące z limfocytów B oddanych przez pacjentów w okresie rekonwalescencji po zakażeniu wirusem SARS‑CoV‑2. Te ludzkie przeciwciała monoklonalne, odkryte w Centrum Medycznym Uniwersytetu Vanderbilt i licencjonowane przez AstraZeneca od czerwca 2020 r., wiążą się z różnymi miejscami na białku kolca wirusa SARS‑CoV‑281 i zostały zoptymalizowane przez firmę AstraZeneca poprzez wydłużenie okresu półtrwania oraz zmniejszenie wiązania z receptorem Fc i składową C1q dopełniacza. Ponad trzykrotne wydłużenie okresu półtrwania zwiększa czas działania leku w porównaniu z konwencjonalnymi przeciwciałami i może zapewnić do 12 miesięcy ochrony przed COVID‑19 po jednorazowym podaniu12-14; dane z badania fazy III PROVENT wskazują na ochronę trwającą co najmniej sześć miesięcy15. Zmniejszone wiązanie z receptorem Fc ma na celu zminimalizowanie ryzyka zależnego od przeciwciał nasilenia choroby – zjawiska, w którym przeciwciała swoiste dla wirusa promują zakażenie lub chorobę zamiast im zapobiegać16. Evusheld podaje się domięśniowo w dawce 150 mg tiksagewimabu i 150 mg cilgawimabu w dwóch osobnych, kolejno po sobie wykonywanych wstrzyknięciach.

W sierpniu 2021 r. firma AstraZeneca ogłosiła, że dla produktu Evusheld wykazano statystycznie istotne zmniejszenie ryzyka rozwoju objawowej choroby COVID‑19 w badaniu PROVENT; skuteczność wyniosła 83% w porównaniu z placebo w analizie po sześciu miesiącach, co ogłoszono w dniu 18 listopada 2021 r. W październiku 2021 r. firma AstraZeneca ogłosiła pozytywne wyniki badania fazy III TACKLE dotyczącego leczenia ambulatoryjnego produktem Evusheld. Evusheld jest również oceniany jako potencjalne leczenie hospitalizowanych pacjentów z COVID‑19 w ramach prowadzonego przez Narodowy Instytut Zdrowia (National Institute of Health) badania ACTIV‑3, a także w dodatkowym badaniu dotyczącym leczenia w warunkach hospitalizacji.

 


Przypisy

  1. Oliver, S MD. Data and clinical considerations for additional doses in immunocompromised people. ACIP Meeting July 22, 2021. Available at: https://www.cdc.gov/vaccines/acip/meetings/downloads/slides-2021-07/07-COVID-Oliver-508.pdf. [Last accessed: December 2021].
  2. Referencja usunięta ze względów regulacyjnych
  3. Centers for Disease Control and Prevention. Altered Immunocompetence. General Best Practice Guideline for Immunization: Best Practices Guidance of the Advisory Committee on Immunization Practices. [Online]. Available at: https://www.cdc.gov/vaccines/hcp/acip-recs/general-recs/immunocompetence.html. [Last accessed: December 2021].
  4. Boyarsky BJ, et al. Immunogenicity of a Single Dose of SARS-CoV-2 Messenger RNA Vaccine in Solid Organ Transplant Recipients. JAMA. 2021; 325 (17):1784-1786.
  5. Rabinowich L, et al. Low immunogenicity to SARS-CoV-2 vaccination among liver transplant recipients, Journal of Hepatology (2021). doi: https://doi.org/10.1016/ j.jhep.2021.04.020.
  6. Deepak P, et al. Glucocorticoids and B Cell Depleting Agents Substantially Impair Immunogenicity of mRNA Vaccines to SARS-CoV-2. medRxiv [Preprint]. 2021 Apr 9:2021.04.05.21254656. doi: 10.1101/2021.04.05.21254656. PMID: 33851176; PMCID: PMC8043473.
  7. Simon D, et al. SARS-CoV-2 vaccination responses in untreated, conventionally treated and anticytokine-treated patients with immune-mediated inflammatory diseases. Ann Rheum Dis. 2021 May 6: annrheumdis-2021-220461. doi: 10.1136/annrheumdis-2021-220461. Epub ahead of print. PMID: 33958324.
  8. ACTIV. National Center for Advancing Translational Sciences Open Data Portal. SARS-CoV-2 Variants & Therapeutics, All Variants Reported in vitro Therapeutic Activity. Available at: https://opendata.ncats.nih.gov/variant/activity. [Last accessed: December 2021].
  9. Bloom Labs. Available from: https://twitter.com/jbloom_lab/status/1464005705891868702/photo/1 [Last accessed December 2021].
  10. Referencja usunięta ze względów regulacyjnych.
  11. Dong J, et al. Genetic and structural basis for recognition of SARS-CoV-2 spike protein by a two-antibody cocktail. bioRxiv. 2021; doi: 10.1101/2021.01.27.428529.
  12. Robbie GJ, et al. A novel investigational Fc-modified humanized monoclonal antibody, motavizumab-YTE, has an extended half-life in healthy adults. Antimicrob Agents Chemother. 2013; 57 (12): 6147-53.
  13. Griffin MP, et al. Safety, tolerability, and pharmacokinetics of MEDI8897, the respiratory syncytial virus prefusion F-targeting monoclonal antibody with an extended half-life, in healthy adults. Antimicrob Agents Chemother. 2017; 61(3): e01714-16.
  14. Domachowske JB, et al. Safety, tolerability and pharmacokinetics of MEDI8897, an extended half-life single-dose respiratory syncytial virus prefusion F-targeting monoclonal antibody administered as a single dose to healthy preterm infants. Pediatr Infect Dis J. 2018; 37(9): 886-892.
  15. AstraZeneca news release. New analyses of two AZD7442 COVID-19 trials in high-risk populations confirm robust efficacy and long-term prevention. Available at: https://www.astrazeneca.com/media-centre/press-releases/2021/new-analyses-of-two-azd7442-covid-19-phase-iii-trials-in-high-risk-populations-confirm-robust-efficacy-and-long-term-prevention.html. [Last accessed: December 2021].
  16. van Erp EA, et al. Fc-mediated antibody effector functions during respiratory syncytial virus infection and disease. Front Immunol. 2019; 10: 548.

Piotr Najbuk

Dyrektor ds. PR i Polityki Rządowej